So sánh hơn và so sánh nhất (Komparativ & Superlativ)
Quy tắc thành lập dạng so sánh hơn (-er + als), so sánh bằng (so … wie), so sánh nhất (am …-sten) và các tính từ bất quy tắc gut, gern, viel.
Mục lục bài học
1. Ba cấp độ so sánh trong tiếng Đức
Tiếng Đức có ba bậc so sánh tính từ và trạng từ:
- So sánh bằng (Positiv): dùng cấu trúc „(genau)so + tính từ gốc + wie“ (“… bằng …”).
- „Berlin ist so lebendig wie München.“
- So sánh hơn (Komparativ): thêm đuôi -er vào tính từ rồi nối vế so sánh bằng „als“ (“… hơn …”).
- „Die Banane ist reifer als die Melone.“
- So sánh nhất (Superlativ): dùng „am + tính từ + -(e)sten“ (vị ngữ / trạng ngữ) hoặc mạo từ + tính từ + -(e)st- + đuôi biến cách (đứng trước danh từ).
- „Der Apfel ist am süßesten.“
2. Bảng thành lập Komparativ và Superlativ
| Nhóm tính từ | Dạng gốc (Positiv) | So sánh hơn (Komparativ) | So sánh nhất (Superlativ) | Quy tắc |
|---|---|---|---|---|
| Có quy tắc | „reif“, „weich“, „hell“, „lebendig“ | „reifer“, „weicher“, „heller“, „lebendiger“ | „am reifsten“, „am hellsten“ | Thêm -er / am …-sten |
| Gốc ngắn đổi Umlaut (a, o, u → ä, ö, ü) | „warm“, „gesund“, „alt“, „kalt“, „groß“ | „wärmer“, „gesünder“, „älter“, „kälter“, „größer“ | „am wärmsten“, „am ältesten“, „am größten“ | Biến âm a/o/u → ä/ö/ü ở nhiều tính từ một âm tiết và „gesund“ |
| Tận cùng -d, -t, -s, -ß, -z | „süß“, „kalt“, „laut“ | „süßer“, „kälter“ | „am süßesten“, „am kältesten“ | Thêm -esten ở Superlativ để dễ phát âm |
| Tận cùng -el, -er (một số) | „teuer“, „dunkel“ | „teurer“, „dunkler“ | „am teuersten“, „am dunkelsten“ | Bỏ chữ „e“ trước l/r ở Komparativ |
| Bất quy tắc (phải thuộc) | „gut“ (tốt) | besser | am besten | Bất quy tắc hoàn toàn |
| Bất quy tắc (phải thuộc) | „gern“ (thích) | lieber | am liebsten | Bất quy tắc hoàn toàn |
| Bất quy tắc (phải thuộc) | „viel“ (nhiều) | mehr | am meisten | Bất quy tắc hoàn toàn |
| Bất quy tắc (phải thuộc) | „hoch“ (cao) | höher | am höchsten | Mất „c“ ở Komparativ |
| Bất quy tắc (phải thuộc) | „nah“ (gần) | näher | am nächsten | Đổi thành „ch“ ở Superlativ |
Lưu ý quan trọng: Khi tính từ so sánh hơn đứng sau „sein“ hoặc bổ nghĩa cho động từ („finden“, „schwimmen“, „mögen“), nó không thêm đuôi biến cách („Die neue Diät ist gesünder als die alte“). Chỉ khi đứng trực tiếp trước danh từ, Komparativ mới nhận thêm đuôi biến cách tính từ („ein besserer Film“).
3. Ví dụ song ngữ Đức–Việt
- „Die Banane ist reifer als die Melone.“ — “Chuối chín hơn dưa.” (Có quy tắc: „reif“ + -er.)
- „Ich finde das Brot weicher als die Brötchen.“ — “Tôi thấy bánh mì mềm hơn bánh cuộn.”
- „Die Stadt ist lebendiger als das Dorf.“ — “Thành phố sống động hơn làng quê.” (Tính từ nhiều âm tiết trong tiếng Đức vẫn chỉ thêm -er, không dùng „mehr“.)
- „Ich finde Yoga entspannender als Pilates.“ — “Tôi thấy yoga thư giãn hơn Pilates.”
- „Die neue Farbe ist heller als die alte Farbe.“ — “Màu mới sáng hơn màu cũ.”
- „Der Apfel ist süßer als die Banane.“ — “Quả táo ngọt hơn quả chuối.”
- „Im Sommer ist es hier wärmer als im Frühling.“ — “Vào mùa hè ở đây ấm hơn vào mùa xuân.” (Biến âm a → ä: „warm → wärmer“.)
- „Die neue Diät ist gesünder als die alte.“ — “Chế độ ăn mới lành mạnh hơn chế độ cũ.” („gesund“ đổi u → ü: „gesünder“.)
- „Ich kann besser schwimmen als du.“ — “Tôi bơi tốt hơn bạn.” (Bất quy tắc: „gut → besser“.)
- „Ich mag diesen Film lieber als den anderen.“ — “Tôi thích bộ phim này hơn bộ phim kia.” (Bất quy tắc: „gern → lieber“.)
4. Lỗi thường gặp của người Việt
- Dùng „mehr + tính từ“ cho tính từ dài giống tiếng Anh: Người học hay dịch more interesting / more relaxing thành „mehr interessant“ hay „mehr entspannend“. Tiếng Đức luôn thêm đuôi -er kể cả với tính từ dài: „interessanter“, „entspannender“, „lebendiger“.
- Nhầm „wie“ và „als“: Luôn nhớ: so … wie (bằng) và Komparativ + als (hơn). Không viết „wärmer wie im Frühling“ trong văn chuẩn; phải viết „wärmer als im Frühling“.
- Chia quy tắc cho „gut“ và „gern“: Không bao giờ viết „guter“ hay „gerner“; dạng đúng là „besser“ và „lieber“.
- Quên dấu Umlaut ở các tính từ quen thuộc: „warm → wärmer“, „alt → älter“, „groß → größer“, „jung → jünger“, „gesund → gesünder“.
5. Tóm tắt nhanh
- So sánh bằng: so + Positiv + wie.
- So sánh hơn: tính từ + -er + als (áp dụng cho cả tính từ ngắn lẫn dài).
- So sánh nhất (vị ngữ/trạng ngữ): am + tính từ + -(e)sten.
- Thuộc 5 tính từ bất quy tắc quan trọng nhất: gut–besser–am besten, gern–lieber–am liebsten, viel–mehr–am meisten, hoch–höher–am höchsten, nah–näher–am nächsten.
Thực hành ngay sau khi đọc lý thuyếtCòn 10/10 câu học thử
Luyện thử 10 câu chủ đề “So sánh hơn và so sánh nhất (Komparativ & Superlativ)”
Kiểm tra ngay mức độ nắm bài với 10 câu hỏi trắc nghiệm & điền từ có giải thích tiếng Việt chi tiết. Ứng dụng DeutschQuiz có trọn bộ 399 câu riêng cho chủ đề này.
Hoặc tải app để luyện toàn bộ 399 câu ngoại tuyến: